Evacués

Oorlog-evacués

Aan het eind van de oorlog werden mensen uit de gebieden waar men hevige strijd verwachtte geëvacueerd. Veel mensen kwamen vanuit het zuiden naar o.a. Groningen.

In Groningen werden zij opgehaald en verspreid over de verschillende gemeentes.
O.a. Ten Poster Piet Wieringa reed met paard en wagen naar de Vismarkt in Stad om evacués op te halen.

uit brieven van de Gemeente Ten Boer

brief 27 maart 1945:
- J. du Pree adres G 31, huur fl. 98.16
   (Damsterdiep ZZ 9, later mogelijk op G32, nu Oldersumerweg 15) 
- P. Silvius adres G 86, huur fl. 58,17
   (Rijksweg 261 Winneweer)
- K. Bakker G 7 ?, huur fl. 86,64
   (onduidelijk B Kuiperweg 22, 25, 27 of 29)
- L.J. van Eenenaam adres G 261, huur fl. 13,00
   (Stadsweg 60, woonde daar als hoofdbewoner van 1 april 1944 tot 9 augustus 1945,
     kwam van en vertrok naar Elkerzee).

brief 31 mei 1945
Transport door D.Niehof (G277, Stadsweg 121, gesloopt):
- L. Spiegelberg, (van adres G168 Rijksweg 163) naar Groningen, Goeman Borgesiusstraat 11.
(Dit transport vond vermoedelijk plaats rond 1 oktober 1944).

() = toevoeging hvtp aan gegevens uit brief.


brief 19 juli 1945
Transport door R.Klei te Garmerwolde
- gezin wed. J. du Pree, in gem. Ten Boer sedert 12 april 1944, vervoer Ten Post naar Den Bommel ZH.

Jan du Pree

Op de begraafplaats werd het graf van ene Jan du Pree door de historische vereniging opgeknapt. De nauwelijks leesbare tekst werd op een aluminium bordje gezet. Men vroeg zich af wie deze "vreemdeling", geboren in den Bommel toch was en waarom hij in Ten Post was toen hij overleed.

Dat werd in 2019 ontdekt toen nabestaanden van Jan du Pree de begraafplaats bezochten en daar met mensen van de historische vereniging in gesprek raakten.
Zo kregen we een antwoord op onze vragen en de familie, die een foto bij zich hadden van de plek waar Jan du Pree in de oorlog als evacué gewoond had, konden wij vertellen waar die plek was.

De plek bleek Altemaheerd te zijn. De boerderij die sinds toen geheel vervangen is door nieuwbouw, toen Oldersumerweg 1, nu Oldersumerweg 15.








Op de foto van links naar rechts:
- Leendert Klapmuts – zoon van Jan Klapmuts
- Jan Klapmuts – schoonzoon van Jan du Pree
- Dini Klapmuts – dochter van Jan Klapmuts
- Jan du Pree (senior) – evacué t/m 1945 bij familie Fokko Smit, 10-07-1884 - † 24-07-1945 te Ten Post
- Jan du Pree (junior) – zoon van Jan du Pree (senior)
- Jannetje du Pree – dochter van Jan du Pree (senior)
Op foto ontbrekende familieleden die ook geëvacueerd waren:
- Dina Timmer, vrouw van Jan du Pree en moeder van het gezin. Zij is 2 dagen na het overlijden van Jan met de rest van het gezin weer terug gegaan naar Goeree Overflakkee.
- De zoon Gerrit du Pree en dochter Leentje du Pree
De doofstomme dochter Arendje Neeltje was ten tijde van de evacuatie niet meer woonachtig in Den Bommel en dus niet geëvacueerd met het gezin.

Rond eind februari 1944 wilden de Duitsers het gebied van Middelharnis en Melissant op Goeree-Overflakkee onder water zetten. Bewoners moesten uitwijken naar familie of naar Groningen en omgeving.
De gezinnen van Jan du Pree en Jan Klapmuts kwamen, met andere gezinnen, in Noord-Groningen aan. Ze kregen een maaltijd in Eenrum en werden daarna met bussen vervoerd naar hun evacuatie-adres in Ten Post.

"Eerst zou de familie Du Pree naar Pieterburen worden geëvacueerd. Waarom dat niet doorging wist ome Leen niet. Deze evacuaties liepen via een bepaalde instantie. Die zorgden dat mensen in huis werden genomen en welke kamers er in die huizen werden afgestaan voor de evacuees. Aanvankelijk verliep de inwoning niet goed omdat de bewoners niet de afgesproken kamers afstonden. Het gezin Du Pree kwam in een ruimte terecht met een grote keuken en een kamer waarvan de vloer koud en nat was. De dochter van de heer Jan du Pree, Johanna (oma van mijn man en moeder van Leen Klapmuts) heeft toen contact met de instantie opgenomen en kreeg de familie Du Pree alsnog de afgesproken kamers.

De heer Jan du Pree werkte bij de heer des huizes zelf als arbeider. Ook de zoon Jan du Pree (geboren 28-05-1930) werkte daar. Of de oudere zoon Gerrit bij de heer des huizes werkte weet ome Leen niet.

Onderweg naar het Rooms Katholieke Ziekenhuis in Groningen voor een bezoek aan de zieke heer Jan du Pree heeft ome Leen de Canadezen met hun voertuigen gezien vanwege de bevrijding. Deze waren op weg naar de stad Groningen. De heer Jan du Pree is op 24 juli 1945 overleden aan een hersentumor." 
(uit een familiebericht)